پیام ویژه

آخرين مطالب

قصه‌هایی که از کنارشان رد می‌شویم فرهنگی و اجتماعی

قصه‌هایی که از کنارشان رد می‌شویم
  بزرگنمايي:

پیام ویژه - به گزارش ایسنا، شاید حتی وقتی در پیاده‌رو به سرعت از کنار افراد عبور می‌کنیم، یا وقتی در مترو، اتوبوس و هر وسیله نقلیه عمومی دیگری نشسته‌ایم و مشغول تلفن همراه‌مان یا تماشای منظره بیرون هستیم، یا وقتی همکاران‌ یا هم‌کلاسی‌های‌مان را مرتبا می‌بینیم، در حال شنیدن قصه‌ای باشیم؛ قصه‌هایی که شاید در سکوت اما توسط چشم‌ها، لبخندها، اخم‌ها و اشک‌ها روایت می‌شوند.
قصه‌هایی که یک سال و چند ماه است که دیگر از هراس کرونا و در پی آن خانه‌نشینی و رعایت فاصله‌ اجتماعی (که البته در برخی مکان‌ها هنوز هم رعایت نمی‌شود) کمتر شنیده می‌شوند. 
با این حال، حتی اگر تا کنون هیچ قصه‌ای را هم از سکوت آدم‌ها نشنیده باشیم، هیچ جای نگرانی نیست چرا که صداوسیما سال‌هاست که اصرار دارد به پخش روایت قصه‌ زندگی آدم‌ها بپردازد. تفاوتی نمی‌کند برنامه تلویزیونی قبل از افطار باشد یا قبل از تحویل سال، یا در ایام نوروز پخش شود و یا این‌که در دیگر ایام سال؛ سال‌هاست که از تلویزیون شاهد برنامه‌هایی هستیم که با قصه زندگی افراد ناگزیر به بغض و اندوه می‌شویم، قصه‌هایی که پس از روایت شدن، تمام می‌شوند! و جالب این‌که بعد از برنامه مورد توجه «ماه عسل»، شاهد کپی‌های ضعیف آن هستیم.
اگر از این محتوای تکراری که مدت‌هاست بر جان اغلب برنامه‌ها و خصوصا ویژه‌برنامه‌های تلویزیونی رخنه کرده بگذریم، باید گفت داستان‌های دراماتیکی که سال‌هاست از قاب برنامه‌های تلویزیونی روایت می‌شوند، بیش از این‌که قصه باشند، اغلب یک نمایش اشک‌آور هستند برای ترغیب به پیوستن به پویش‌های مردمی یا گاهی هم دریافت پند و اندرز که چهره این برنامه‌ها را گاهی به شکل سریال معروف تلویزیونی «کلید اسرار» (ساخته کشور ترکیه که سال‌ها در تلویزیون ایران پخش می‌شد) درمی‌آورد. قصه‌هایی که می‌توانند به خاطر قصه بودن‌شان اهمیت داشته باشند، با پایان آن بخش از برنامه تلویزیونی به انتها می‌رسند. 

پیام ویژه


اما از سوی دیگر ماجرا، باز هم تکرار؛ به نظر می‌رسد در سال‌های اخیر در ساخت سریال‌های تلویزیونی، فیلم‌های سینمایی، رمان‌ها و کتاب‌های داستان حلقه مفقوده‌ مشترکی دیده می‌شود که کیفیت آن‌ها را تا حدی پایین می‌آورد که مخاطب ایرانی به سراغ فیلم‌ها و سریال‌های خارجی برود و خواندن داستان‌های غیرایرانی را ترجیح دهد چرا که انگار از عاشقانه‌های تکراری و داستان‌های نه‌چندان گیرای ایرانی به ستوه آمده است. حلقه مفقوده ماجرا شاید همان است که هر روز از کنار آن عبور می‌کنیم. 

پیام ویژه


اما در روزهایی که تعطیلی، دورکاری، رعایت فاصله اجتماعی و خانه‌نشینی ما را از روایت قصه‌های مصوری که هر روز ممکن بود با آن‌ها مواجه شویم، دور کرده، در قاب تلویزیون قصه‌هایی به روایت درآمدند که انگار این‌بار برای به پایان رسیدن نیامده‌اند. 
برنامه‌ای به نام «محاکات» با اجرای منصور ضابطیان از شبکه دو سیما با حضور رسول نجفیان، فلورا سام، نازنین مشایخی و هر بار یک داور مهمان از نوروز 1400 به نمایش درآمد. این برنامه گرچه به ظاهر شبیه برنامه‌های همیشگی‌ است اما انگار حلقه مفقوده‌ ماجرای روایت‌شده را پیدا کرده است. قصه‌هایی که در این برنامه روایت می‌شوند از این منظر مورد بررسی قرار می‌گیرند که ظرفیت استفاده از آن‌ها برای خلق رمان یا فیلم وجود دارد یا خیر. 
البته علی‌رغم این‌که «محاکات» هنوز هم روی آنتن شبکه دو سیما است اما به نظر با روزهای آغازین خود تفاوت‌هایی دارد؛ ضمن ایجاد تفاوت‌هایی در داوران، این برنامه در قسمت‌های آغازین اغلب از چهره‌های مشهور برای روایت قصه‌های‌شان دعوت می‌کرد، شاید از آن‌رو که مخاطبان بیشتری را با خود همراه کند اما حالا چهره‌هایی که در آن حضور پیدا می‌کنند اغلب از عموم مردم هستند، به دنبال همین ماجرا روایت‌هایی که شنیده می‌شوند هم انگار تفاوت‌هایی با بخش‌های ابتدایی دارند و کمی به آن‌چه در دیگر قصه‌های روایت‌شده در دیگر برنامه‌های تلویزیونی شنیده‌ایم، نزدیک‌ترند.
هرچند هنوز نتیجه مشخص نیست و فرصتی نبوده که رمانی بر اساس قصه‌های منتخب در «محاکات» منتشر شود و یا فیلمی به نمایش درآید و ضمنا این برنامه تا کنون با انتقادات و حاشیه‌هایی نیز همراه بوده است اما با این حال توجه به این حلقه مفقوده آن هم در لابه‌لای برنامه‌های پر از تکرار صداوسیما و خصوصا مدنظر قرار دادن مقوله داستان شیوه حائز اهمیتی است. 

پیام ویژه


از این‌ها که بگذریم، آن‌چه امروز به حلقه مفقوده ادبیات و هنرهای نمایشی ما تبدیل شده است، بارها در جهان دست‌مایه کتاب‌ها و فیلم‌هایی بوده که با وجود سال‌ها گذشتن از آن‌ها هنوز ماندگارند. 
برخی از این زندگی‌ها به کتاب‌ها رسیده‌اند و پس از آن به فیلم‌ها راه پیدا کرده‌اند؛ رمان «دختر دانمارکی» نوشته دیوید ابرزف که داستان زندگی لیلی البه (هنرمند و یکی از اولین کسانی که تحت عمل جراحی تغییر جنسیت قرار گرفت) را روایت می‌کند، در سال 2000 به زبان انگلیسی منتشر شد و در سال 2015 فیلمی به همین نام، بر اساس این اثر به کارگردانی تام هوپر و با بازی ادی ردمین (در نقش لیلی البه) به نمایش درآمد. کتاب «ذهن زیبا» نوشته سیلویا ناسار به روایت زندگی جان نش، ریاضی‌دان برنده جایزه «نوبل» اقتصاد که به بیماری اسکیزوفرنی مبتلا بود، می‌پردازد، این کتاب در سال 1998 برنده جایزه شورای منتقدین کتاب ملی (NBCC) در زمینه زندگی‌نامه و همچنین نامزد جایزه «پولیتزر» شد و در لیست پرفروش‌ترین کتاب‌های «نیویورک‌تایمز» در زمینه زندگی‌نامه قرار گرفت. پس از آن فیلمی به همین نام در سال 2001 به کارگردانی ران هاوارد و با بازی راسل کرو (در نقش جان نش) ساخته و برنده هفتاد و چهارمین جایزه اسکار شد. رمان «12 سال بردگی»، اتوبیوگرافی سالومون نورثاپ نیز در سال 1853 منتشر شد و دست‌مایه ساخت یک درام تاریخی به همین نام به کارگردانی استیو مک‌کوئین و با بازی چیویتل اجیوفور (در نقش سالومون نورثاپ) قرار گرفت و جوایز اسکار و گلدن گلوب را دریافت کرد. 

پیام ویژه


علاوه‌بر این از زندگی‌نامه‌هایی که تا کنون دست‌مایه خلق رمان شده‌اند می‌توان به کتاب «حباب شیشه‌ای»، اتوبیوگرافی سیلویا پلات، شاعر و نویسنده آمریکایی، «در جست‌وجوی زمان از دست‌رفته» اثر ماندگار مارسل پروست، نویسنده فرانسوی، «اداره پست» روایتی از زندگی چارلز بوکفسکی، نویسنده و شاعر آمریکایی توسط خودش، «رهبر عزیز»، اتوبیوگرافی جنگ جین‌سونگ، یکی از ماموران عالی‌رتبه ضداطلاعاتی کره شمالی، «همه مردان رادیو»، خاطرات هنری شاهرخ نادری، تهیه‌کننده رادیو ایران، «سال‌های بخصوص: ناکامی و کامیابی‌های مستندسازی» نوشته‌ ابراهیم مختاری، فیلم‌ساز و ... اشاره کرد. فیلم‌های متعددی نیز از سفر «نخستین انسان» به ماه گرفته تا ماجرای «پیانیست» در جنگ جهانی دوم و زندگی استیون هاوکینگ، در ژانر بیوگرافی تا کنون ساخته و برنده جوایز مختلفی شده‌اند. 
می‌توان گفت برخی از آثار هنری ژانر بیوگرافی، زندگی افراد مشهوری را به نمایش کشیده‌اند و برخی دیگر به سراغ روایت روزگار افرادی که شاید نام‌شان کمتر شنیده شده باشد رفته‌اند؛ هرچند هنوز به نظر جای پرداختن بیشتر به زندگی افرادی از عامه مردم وجود دارد.
با این همه به نظر می‌رسد توجه به حضور بیشتر زندگی‌نامه‌ها در رمان‌ها و فیلم‌های ایرانی (البته نه به صورت مستقیم) جای بحث دارد، خصوصا این‌که ژانر بیوگرافی می‌تواند از زندگی خواص به عوام معطوف شود و فضای تازه‌ای از این ژانر را ایجاد کند. ضمن این‌که چگونگی ظرفیت‌سنجی این زندگی‌نامه‌ها و لزوم ایجاد تغییرات احتمالی در آن‌ها توسط کارشناسان حوزه ادبیات و سینما جای بررسی دارد.
انتهای پیام

لینک کوتاه:
https://www.specialnews.ir/Fa/News/657177/

نظرات شما

ارسال دیدگاه

Protected by FormShield
مخاطبان عزیز به اطلاع می رساند: از این پس با های لایت کردن هر واژه ای در متن خبر می توانید از امکان جستجوی آن عبارت یا واژه در ویکی پدیا و نیز آرشیو این پایگاه بهره مند شوید. این امکان برای اولین بار در پایگاه های خبری - تحلیلی گروه رسانه ای آریا برای مخاطبان عزیز ارائه می شود. امیدواریم این تحول نو در جهت دانش افزایی خوانندگان مفید باشد.

ساير مطالب

تعهد بایدن برای تعمیق همکاری میان آمریکا و اسرائیل/ بنت: بایدن "دوست بزرگ دولت اسرائیل" است

غایبان سرشناس در لیگ برتر فوتسال

داوری یک شیرازی در مسابقه بین‌المللی کارتون سوریه

اینفوگرافیک / کرونا چه تاثیری بر گردشگری جهان گذاشته است؟

بیش از 6000 اشتراک رایگان گاز به مددجویان فارس واگذار شد

موسوی: شرکت نکردن در انتخابات به نفع هیچ کسی نیست

پایش تخلفات و جرایم انتخاباتی /تبلیغات پیش از موعد بیشترین تخلف

سلیمی: حضور تک تک افراد جامعه در پای صندوق رأی ضروری است

قدیمی‌ترین بیمارستان ایران و چند درخواست اساسی از شورای شهر ششم

تاثیر مراقبت کانگورویی و ماساژ در نوزادان نارس

عضو مجلس خبرگان: قهر مردم قهر خداست

همتی: رقیبی جدی در میان 6 نامزد موجود ندارم

همتی: رقیبی جدی در میان 6 نامزد موجود ندارم

کنایه نیش‌دار نماینده مجلس به روحانی

سفیر جدید ایران استوار نامه خود را به بشار اسد تحویل داد

توجه دولت سیزدهم به کاهش "کودک همسری"/لزوم شناخت ماهیت طوایفی که کودک همسری در آنها رواج دارد

دعوت به سراب فریبنده عدالت اجتماعی در انتخابات 1400

پشت پرده ردصلاحیت آیت الله هاشمی فاش شد/ اظهارات وزیر پیشین اطلاعات

ادامه کشتار هدفمند غیرنظامیان قوم هزاره در غرب شهر کابل

ادامه کشتار هدفمند غیرنظامیان قوم هزاره در غرب شهر کابل

نماد فاجعه دموکراسی

ابراهیم‌زاده: اسکوچیچ سیر صعودی خوبی را طی کرده است/ بازیکنان ایران را باور داشته باشیم

تقویت همبستگی داخلی لازمه سیاست خارجی قوی در دولت آینده است

سخنرانی رهبر معظم انقلاب پیش از انتخابات 1400

«مصلحت نظام» و ردصلاحیت هاشمی؟! سخنگوی شورای نگهبان پاسخگو باشد

چرا ادعای قاضی زاده هاشمی علیه ظریف بی اساس است؟/ تصاویر گویاست

کدخدایی در سال 1397: ساده‌انگارانه است فرض کنیم مقامی به شورای نگهبان می‌آید و می‌گوید ایشان رأی می‌آورد و شورای نگهبان هم او را ردصلاحیت کند/ در این صورت اصلاً شورای نگهبان نداریم

گروه هفت درباره برجام بیانیه صادر کرد

واکنش دستیار وزیر اطلاعات به ادعای احمدی‌نژاد

اخبار داغ انتخابات/ عکسِ برعکس از مناظره!

بررسی ارتباط احتمالی سرطان پروستات با یک اختلال روانی

خودکشی کارگر معدن در سیرجان

موتور کلانتری راز پلیدانه‌ای داشت

دستگیری قمه‌کش‌های بازار آهن

مشاهده گونه جانوری «روباه ترکمن» بعد از 30 سال

سرپرست حجاج ایرانی: ایران امسال حاجی ندارد

عاملان آدم‌ربایی به دام افتادند

تعمیرکار موبایل «اخاذ» از آب درآمد

جنازه پیرمرد روستایی گمشده پیدا شد

تندیس نصب شده از شهیده نرجس خانعلی‌زاده در میدان شهر کلاچای گیلان

ضریح منور رضوی غبار روبی ‌شد

زنده‌گیری مار 4 متری در زنجان

سقوط کارگر به داخل سیلوی گچ در قم

گفت‌و‌گو با خانواده کودکان غرق‌شده در «هوتگ»

ماجرای زنی که شوهر و فرزندانش را قتل‌عام کرد

جنایت خونین با به هم خوردن پارتی شبانه

اعدام برای مرد بی‌رحمی که زنی را تکه تکه کرد

دومین مستند انتخاباتی سعید جلیلی

پژمان جمشیدی: من اعصاب نداشتم ژاله ناهار با پیاز می خورد!

مهاجرت چهره‌های معروف به دامن روستا

© - www.specialnews.ir . All Rights Reserved.