پیام ویژه - ایسنا / متن پیش رو در ایسنا منتشر شده و بازنشرش در آخرین خبر به معنای تاییدش نیست.
فضای پرتنشی که بر روابط دونالد ترامپ، رئیس جمهور آمریکا و ولودیمیر زلنسکی، همتای اوکراینیاش حاکم است و در تابستان گذشته رو به سردی گذاشته بود، در هفتههای اخیر دوباره رو به وخامت گذاشته است و هر ۲ طرف شروع به متهم کردن یکدیگر کردهاند.
به گزارش ایسنا، روابط ایالات متحده و اوکراین زمانی پس از یک مشاجره عمومی در دفتر بیضی شکل در فوریه ۲۰۲۵، زمانی که ترامپ زلنسکی را به «بازی با آتش» با تلاش برای شروع جنگ جهانی سوم متهم کرد، دچار بحران شد.
واشنگتن سپس کمکهای نظامی را به حالت تعلیق درآورد و اشتراکگذاری اطلاعات با کییف را محدود کرد، اما این تنش تنها حدود یک هفته طول کشید. بعداً، هنگامی که دولت ترامپ دیگر مایل به تأمین مالی مستقیم فروش اسلحه به اوکراین نبود، کشورهای اروپایی برای پرداخت هزینه خرید مداوم تجهیزات و مهمات ساخت آمریکا برای کیف وارد عمل شدند.
اگرچه زلنسکی از شرکای خود به خاطر حمایتشان از تلاشهای صلح تشکر کرده، اما تحولات اخیر نشان میدهد که رابطه او با دونالد ترامپ با بحران جدیدی روبهرو شده است.
در حال حاضر ترامپ، زلنسکی را متهم کرده که نمیخواهد به جنگ با روسیه که از بیش از چهار سال ادامه دارد، پایان دهد و خواستار جایگزینی او شده است.
زلنسکی نیز ترامپ را متهم کرده که سعی دارد کییف را تحت فشار قرار دهد تا آن را مجبور به تسلیم شدن در برابر روسیه کند.
تأمین موشکهای دفاع هوایی ضروری پاتریوت برای اوکراین به یک مشکل جدی تبدیل شده است. درگیری امسال بین ایالات متحده و ایران، کمبود جهانی این موشکها را تشدید کرده و منجر به کاهش شدید تعداد پاتریوتهای ارسالی به اوکراین شده است.
واشنگتن پست، به نقل از یک مقام اوکراینی که نامش فاش نشده، گزارش داد که ذخایر موشکهای رهگیر کییف به تعداد بسیار کمی کاهش یافته است.
این روزنامه همچنین گزارش داد که دولت ترامپ روند تأیید انتقال موشکهای متحدان به اوکراین را کند کرده است. نگرانیها زمانی تشدید شد که رئیس جمهور ترامپ با ولادیمیر پوتین، رئیس جمهور روسیه برای گشودن بازار ایالات متحده به روی دیزل روسیه به توافق رسید، که همزمان با ورود مذاکرهکنندگان اوکراینی به میامی برای دیدار با یوکوویچ و جارد کوشنر، فرستادگان ایالات متحده بود. در حالی که هدف اعلام شده کاهش قیمت سوخت قبل از انتخابات میان دورهای ایالات متحده بود، ناظران این اقدام را نشانهای از نارضایتی واشنگتن از حملات دوربرد اوکراین به پالایشگاههای نفت روسیه تفسیر کردند.
وبگاه العربی الجدید در گزارشی به توالی مهمترین رویدادهای اخیر در روابط ۲ طرف اشاره کرده و نوشته است:
۱۳ سپتامبر
ترامپ از زلنسکی خواست که هدف قرار دادن زیرساختهای سوخت روسیه را متوقف کند. او در گفتوگو با خبرنگاران گفت که زلنسکی باید «اهداف دیگری را انتخاب کند، نه سوخت را چراکه باعث کمبود میشود».
رئیس جمهور آمریکا در ادامه ادعا کرد: «این کمبود ناشی از درگیری در خاورمیانه نبوده، بلکه ناشی از اتفاقاتی است که میان روسیه و اوکراین در جریان است.»
او با اشاره به اینکه با زلنسکی در خصوص حملات تشدید شده اوکراین به این سایتها در ماههای اخیر صحبت کرده است، مدعی شد: «اهداف بسیار دیگری وجود دارد. سوخت را هدف قرار ندهید چراکه خسارتبار است، برای جهان زیانآور است، ما نمیخواهیم که او به زیرساختهای سوخت حمله کند، او به پالایشگاهها حمله میکند.»
۲۱ سپتامبر
روزنامه فایننشال تایمز نوشت: ترامپ در جریان تماس تلفنی با رئیس جمهور اوکراین گفته است که کل ماجرا درباره «سوخت» بوده است.
یک مقام ارشد اوکراینی که در این تماس شرکت داشته، به این روزنامه گفته است که پیام اصلی ترامپ حول محور سوخت بود و او از زلنسکی خواست که به ارتش دستور دهد حملات پهپادی و موشکی را متوقف کند.
یک مقام اوکراینی دیگر که از این تماس تلفنی مطلع بود، گفت: ترامپ نگرانی عمیق خود را در مورد افزایش قیمت سوخت ابراز کرد و گفت که میخواهد اطمینان حاصل کند منابع روسیه به بازارهای جهانی میرسد تا به کاهش بحران کمک کند.
این تماس تلفنی ساعاتی پس از آن صورت گرفت که اوکراین حملهای را علیه مسکو آغاز کرد، حملهای که مقامات روسی آن را بزرگترین حمله از نوع خود توصیف کردند. این حمله که با پهپادها انجام شد، موجب آتشسوزی در یک پالایشگاه بزرگ نفت و کشته شدن دستکم ۲ نفر و زخمی شدن ۲۰ نفر دیگر شد.
۳ اکتبر
به نظر میرسد که زلنسکی با ترامپ مخالفت کرده و به رویترز گفت که اوکراین حملات خود به پالایشگاههای نفت روسیه را در پاسخ به «سیاست جدید مسکو برای انجام حملات هوایی گسترده به کییف و دیگر شهرهای اوکراین» علیرغم درخواست ترامپ برای توقف آنها تشدید خواهد کرد.
۹ اکتبر
مقامات آمریکایی و اوکراینی در میامی با یکدیگر دیدار کردند. برخی منابع در این خصوص به خبرگزاری رویترز گفتند که فرستادگان ترامپ با لحنی قاطع با اوکراین صحبت کردند و گفتند آمریکا از حملات مداوم اوکراین به تأسیسات انرژی روسیه ناامید شده است.
ترامپ نیز گفت که روسیه موافقت کرده به بازارهای جهانی سوخت عرضه کند و دولت او نیز به صورت موقت تحریمهای سوخت روسیه را لغو کرده است.
در مقابل زلنسکی کاهش تحریمها علیه روسیه را «نشانهای آشکار از ضعف» توصیف کرد.
۱۰ اکتبر
ترامپ اظهار کرد: وقت آن رسیده که اوکراین به جای زلنسکی رئیس جمهور جدیدی داشته باشد.
او در ادامه حملات اوکراین به زیرساختهای نفتی روسیه را به شدت مورد انتقاد قرار داد.
۱۱ اکتبر
ترامپ مدعی شد که «اوکراین و روسیه در مورد آتشبس در زیرساختهای انرژی توافق کردند» اما نه اوکراین و نه روسیه این توافق را تایید نکردند و حملات ادامه یافت.
۱۳ اکتبر
زلنسکی اعلام کرد که روسیه بدون هشدار قبلی از سوی متحدانش، ظرف ۲۴ ساعت ۲ حمله موشکی انجام داده است. در مقابل ترامپ گفت که آمریکا همچنان به تبادل اطلاعات با اوکراین ادامه میدهد و با کییف و مسکو برای پایان دادن به جنگ همکاری میکند.
۱۴ اکتبر
اوکراین فاش کرد که شرکت «اسپیس ایکس» متعلق به ایلان ماسک محدودیتهایی را بر خدمات استارلینک اعمال کرده و مانع از فعالیت پهپادهای اوکراینی در ماموریتهای تهاجمی و دفاع هوایی شده است.
۱۵ اکتبر
رویترز گزارش داد که دستور محدود کردن خدمات استارلینک از داخل کاخ سفید صادر شده است.
۲ مقام آمریکایی و یک مقام غربی اظهار داشتند که تصمیم برای محدود کردن قابلیتهای سیستم ماهوارهای مورد استفاده اوکراین برای ارتباطات میدانی و عملیات پهپادی از داخل کاخ سفید سرچشمه گرفته است.
این مقامات گفتند که سران وزارت جنگ آمریکا پیامی دریافت کردهاند که به آنها دستور داده شده است سرعت سرویس استارشیلد متعلق به شرکت اسپیس ایکس را که توسط ارتش اوکراین استفاده میشود، کاهش دهند.
۱۶ اکتبر
ترامپ از سرگیری حملات اوکراین به پالایشگاههای نفت روسیه را یک «رسوایی» توصیف کرد که باعث افزایش بیشتر قیمت جهانی انرژی خواهد شد. همزمان زلنسکی از احتمال ایفای نقش پررنگتر متحدان اروپایی در مذاکرات استقبال کرد و آنها را «رهبران واقعی» خواند.
در مقابل ترامپ گفت که تصمیم گرفته است برخی از تحریمها، محدودیتها و تعرفهها علیه روسیه را به دلیل منافع ملی آمریکا به حالت تعلیق درآورد.
۱۷ اکتبر
زلنسکی تاکید کرد که لغو تحریمهای آمریکا، کاهش فشار بر روسیه و اعطای پاداشهای مالی به پوتین «تنها او را به ادامه حملاتش تشویق میکند».
۱۹ اکتبر
ترامپ گفت که معتقد است کسی غیر از زلنسکی باید از طرف کییف برای پایان دادن به جنگ با روسیه مذاکره کند.
او به خبرنگاران گفت: شاید وقت آن رسیده باشد که زلنسکی شخص دیگری را مامور مذاکره کند.
زلنسکی نیز تاکید کرد که تصمیمات آمریکا از جمله به تأخیر انداختن ارسال سلاح و محدود کردن اشتراکگذاری اطلاعات، «به سختی قابل توضیح» است.
کرملین اعلام کرده است که ولادیمیر پوتین، ترامپ و شی جینپینگ، رئیس جمهور چین ممکن است یک نشست سه جانبه برگزار کنند.
اوکراین میگوید چنین نشستی فقط جنگ را طولانیتر میکند.
۲۰ اکتبر
ترامپ با اشاره تلویحی به اینکه روسیه دست بالا را در جنگ دارد، از اوکراین خواست تا به جنگ پایان دهد.
زلنسکی بابت از سرگیری تبادل اطلاعات با واشنگتن و همچنین هشدارهای اولیه در مورد حملات موشکهای بالستیک روسیه تشکر کرد.
استیو ویتکاف، فرستاده آمریکا با زلنسکی در نروژ مذاکراتی انجام داد و یک مقام آمریکایی این مذاکرات را «سازنده» توصیف کرد.
۲۱ اکتبر
در جریان سفر ویتکاف، روسیه «استیون هابارد» معلم بازنشسته آمریکایی را که از سال ۲۰۲۲ در بازداشت بود، آزاد کرد. ترامپ گفت که از پوتین خواسته است او را آزاد کند.
۲۲ اکتبر
طبق گزارشهای رسمی، روسیه ۲۱ موشک بالستیک به سمت کییف شلیک کرد. زلنسکی گفت: این حمله نشان داد مذاکرات ویتکاف با پوتین هیچ نتیجهای نداشته است.
۲۴ اکتبر
رئیسجمهور اوکراین همچنین در گفتوگو با ای بی سی نیوز در کنایهای آشکار به ترامپ که بارها شکایت کرده رئیسجمهور اوکراین از او به درستی تشکر نکرده بدون نام بردن از رئیسجمهور آمریکا گفت: شاید کسی بخواهد من هر ثانیه تشکر کنم اما من چنین کاری انجام دهم. حتی وقتی کسی برای چندین بار از من تشکر میکند، احساس میکنم چیزی در مورد این فرد عجیب است و این احساس به من دست میدهد که میخواهند چاپلوسی کنند. از نظر من یک، دو یا سه بار تشکر کافی است؛ خودتان باشید، صادق باشید.